Đầu tháng 10, nhiều tổ chức đã công bố các báo cáo nghiên cứu, chỉ ra rằng cơ sở hạ tầng điện toán AI đang tái định hình cục diện cung – cầu của ngành thiết bị phát điện.
Theo nhận định ngành được Chứng khoán Khai Nguyên công bố ngày 2/10, tổ máy phát điện diesel, với vai trò là tuyến bảo đảm nguồn điện cuối cùng cho các trung tâm dữ liệu, đã chuyển từ một hạng mục trang bị tùy chọn thành thiết bị tiêu chuẩn bắt buộc.
Theo ước tính của QYResearch, quy mô thị trường máy phát điện diesel phục vụ các trung tâm dữ liệu trên toàn cầu sẽ tăng từ 8,86 tỷ USD năm 2025 lên 23,95 tỷ USD vào năm 2032, với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) đạt 16,5%. Một chu kỳ tăng trưởng có tính chắc chắn cao đang dần mở ra.
Sự bùng nổ nhu cầu bắt nguồn từ sự gia tăng mạnh mẽ của mật độ công suất. Các trung tâm dữ liệu truyền thống thường có mật độ công suất mỗi tủ rack khoảng 8–12 kW, trong khi các trung tâm dữ liệu AI hiện nay đã tăng vọt lên 50 kW, thậm chí trên 100 kW. Tổng tải của các cụm điện toán quy mô lớn cũng đang chuyển dịch từ cấp trăm MW lên cấp GW. Để đáp ứng nhu cầu điện toán cường độ cao, tỷ lệ dự phòng nguồn điện của các trung tâm dữ liệu cao cấp thường được nâng lên 120–150%.
Ở phía nguồn cung, tình hình cũng đang khá căng thẳng: năng lực sản xuất các tổ máy công suất lớn cao cấp trên toàn cầu tập trung chủ yếu vào một số ít tập đoàn quốc tế, thời gian giao hàng của các đơn hàng đã kéo dài đến 2027–2030, trong khi giá tổ máy ở nước ngoài tăng khoảng 20%. Khoảng cách cung – cầu này đang mở ra cơ hội cho các nhà sản xuất trong nước vừa thay thế sản phẩm nhập khẩu, vừa mở rộng xuất khẩu ra thị trường quốc tế.
Điều đáng chú ý hơn là logic đột phá trong vai trò nguồn điện chính. Theo dữ liệu của BloombergNEF, hiện nay các trung tâm dữ liệu chiếm khoảng 5,9% tổng lượng điện tiêu thụ của Mỹ, dự kiến tăng lên khoảng 12% vào năm 2030 và có thể đạt 20% vào năm 2035. Trong khi đó, thời gian xây dựng và mở rộng lưới điện kéo dài từ 3–8 năm, tạo ra sự chênh lệch nghiêm trọng so với chu kỳ triển khai máy chủ AI chỉ khoảng 6–12 tháng. Vì vậy, tự xây dựng nguồn điện độc lập với lưới điện đang trở thành một lựa chọn thực tế để các dự án điện toán có thể đưa vào vận hành đúng tiến độ.
Mặc dù tuabin khí là lựa chọn hàng đầu cho các hệ thống tự xây dựng nguồn điện, nhưng trong năm 2025, khoảng thiếu hụt cung – cầu tuabin khí trên toàn cầu đã lên tới 30–40 GW, khiến thời gian giao hàng tiếp tục căng thẳng. Nhờ lợi thế thời gian giao hàng nhanh và khả năng triển khai linh hoạt, động cơ đốt trong chạy khí và tổ máy phát điện diesel đang dần đảm nhận các nhiệm vụ từ điều chỉnh phụ tải, đáp ứng công suất đỉnh cho đến cung cấp nguồn điện chính. Nhu cầu kép gồm nâng cấp nguồn điện dự phòng và mở rộng vai trò của máy phát điện diesel sang nguồn điện chính đang cùng lúc gia tăng, qua đó tiếp tục mở rộng quy mô thị trường.
Đối với khách hàng mua sắm thiết bị, chu kỳ tăng trưởng lần này mang lại ba điểm đáng lưu ý:
- Mật độ công suất tăng mạnh đồng nghĩa với việc lựa chọn nguồn điện dự phòng cần được tính toán dựa trên phụ tải và mức dự phòng mới nhất, tránh rơi vào thế bị động khi phải mở rộng công suất sau khi dự án đã đi vào vận hành.
- Lịch sản xuất và đơn hàng trong ngành đang ngày càng kín, vì vậy đối với các dự án quan trọng, cần đưa thời gian giao hàng vào kế hoạch mua sắm và chủ động đặt trước công suất sản xuất.
- Chuỗi cung ứng trong nước đã ngày càng hoàn thiện. Việc lựa chọn các nhà cung cấp có năng lực công nghệ động cơ dung tích xi-lanh lớn và khả năng cung cấp dịch vụ toàn vòng đời có thể đảm bảo lợi thế về chi phí – hiệu quả cũng như tốc độ phản hồi.
Công ty TNHH Thiết bị Cơ điện Vân Nam Zhenbang (ZIMBON) cung cấp các tổ máy phát điện diesel có công suất từ 50 kW đến 2500 kW, đồng thời cung cấp các giải pháp máy phát điện chống ồn, máy phát điện di động và hệ thống hòa đồng bộ. Công ty có thể căn cứ vào nhu cầu của các trung tâm dữ liệu, nhà máy, bệnh viện và các kịch bản sử dụng khác để cung cấp tính toán công suất và dịch vụ bàn giao trọn gói, hỗ trợ khách hàng nắm bắt cơ hội nâng cấp nguồn điện dự phòng.
