Trong nửa đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu tổ máy phát điện diesel của Trung Quốc đã vượt 3,8 tỷ USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm trước, lập mức cao nhất trong gần 5 năm. Sự mở rộng của các trung tâm dữ liệu AI đã trở thành động lực tăng trưởng mạnh nhất, trong khi đơn hàng từ Đông Nam Á, Trung Đông và châu Phi cũng đồng loạt bùng nổ. Bài viết này sẽ phân tích 3 nguyên nhân chính thúc đẩy tăng trưởng, 3 thị trường xuất khẩu lớn nhất, cũng như cơ hội tái cơ cấu ngành nhờ bước đột phá trong nội địa hóa các tổ máy công suất lớn.
I. Dữ liệu xuất khẩu: 3,82 tỷ USD, tăng 28% so với cùng kỳ
Theo Báo cáo xuất khẩu sản phẩm cơ điện do Tổng cục Hải quan Trung Quốc công bố vào tháng 7/2026, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2026, tổng kim ngạch xuất khẩu tổ máy phát điện diesel hoàn chỉnh và linh kiện rời (mã HS 8502) đạt 3,82 tỷ USD, tăng 28,4% so với cùng kỳ năm trước và cao hơn 11 điểm phần trăm so với tốc độ tăng trưởng của nửa cuối năm 2025.
Trong cùng kỳ:
- Số lượng xuất khẩu: 2,31 triệu bộ, tăng 24,9% so với cùng kỳ.
- Giá xuất khẩu bình quân: 1.654 USD/bộ, tăng nhẹ so với năm trước.
- Tỷ trọng các mẫu tổ máy công suất lớn trong tổng kim ngạch xuất khẩu tăng lên rõ rệt.
| Chỉ tiêu | 6 tháng đầu năm 2025 | 6 tháng đầu năm 2026 | So với cùng kỳ |
|---|---|---|---|
| Kim ngạch xuất khẩu (100 triệu USD) | 29,7 | 38,2 | +28,4% |
| Số lượng xuất khẩu (10.000 bộ) | 185 | 231 | +24,9% |
| Giá bình quân (USD/bộ) | 1.605 | 1.654 | +3,1% |
II. AI thúc đẩy nhu cầu tính toán: Top 3 thị trường xuất khẩu
- Đông Nam Á (Indonesia, Việt Nam, Malaysia): nhờ nhu cầu xây dựng các trung tâm dữ liệu, chiếm 32% kim ngạch xuất khẩu.
- Trung Đông (Ả Rập Xê Út, UAE): nhờ các dự án thành phố thông minh và hệ thống điện dự phòng của NEOM, chiếm 24%.
- Châu Phi (Nigeria, Kenya): nhờ phát triển hạ tầng viễn thông và điện phục vụ khai khoáng, chiếm 18%.
Ba khu vực trên cộng lại đóng góp 74% tổng kim ngạch xuất khẩu. Trong đó, tổ máy phát điện công suất trên 1 MW tăng 65% so với cùng kỳ; nhu cầu điện phục vụ AI tại Indonesia được xem là động lực tăng trưởng mạnh nhất trong đợt này.
III. Bước đột phá của tổ máy công suất lớn sản xuất trong nước: Cơ hội tái định hình ngành
Động cơ diesel Weichai 16M55 (động cơ cỡ lớn) đã đạt chứng nhận EU Stage V vào quý II năm 2026. Tổ máy Yuchai 200 kW+ sử dụng động cơ phun nhiên liệu áp suất cao kiểu common rail đã được triển khai hàng loạt tại trung tâm dữ liệu NEOM ở Ả Rập Xê Út, đánh dấu việc các sản phẩm công suất lớn do Trung Quốc sản xuất chính thức bước vào giai đoạn “xuất khẩu phân khúc cao cấp”.
Xu hướng tái cơ cấu ngành ngày càng rõ rệt:
- Các doanh nghiệp vừa và nhỏ tập trung vào thị trường 50–200 kW.
- Ba doanh nghiệp dẫn đầu (Weichai, Yuchai, KangMingsi Power) tập trung vào thị trường trên 1 MW.
- Dự kiến CR3 (thị phần của 3 doanh nghiệp lớn nhất) sẽ tăng từ 41% lên trên 50%.
